Bruna en ReadShop: een nieuwe bladzijde met Lector Capital
Op 20 januari 2026 kwam er eindelijk duidelijkheid over de toekomst van de boekenketens Bruna en ReadShop. Moederbedrijf Audax – in handen van de familie De Leeuw – maakte bekend dat het een overeenkomst had gesloten met het Nederlandse investeringsfonds Lector Capital. Dit consortium van ervaren ondernemers en investeerders heeft expertise in retail, reizen, hospitality, vastgoed en media & publishing. Met een netwerk van ongeveer 470 winkels en 830 medewerkers is nu volgens ceo Hans Willem Cortenraad “rust en ruimte om weer vooruit te kijken”. Daarmee is de eerder aangekondigde financiële herstructurering met de belastingdienst en het UWV afgerond.
Oorsprong
De wortels van Audax liggen bij oprichter Jacques de Leeuw, die in de jaren vijftig het fundament legde voor de mediagroep. Zijn zoon Hubert de Leeuw bouwde het bedrijf uit tot een breed concern met retail, logistiek en uitgeverijen. Audax richt zich op vier kernactiviteiten: retail, uitgeven, commerciële distributie en logistiek. Onder Audax Retail vallen de formules Bruna en ReadShop, terwijl Audax Publishing titels als Vriendin, Weekend en Santé uitgeeft. Ook beheert het concern groothandel Van Ditmar en distributeur Betapress.
De uitbreiding naar boekwinkels begon eind 2019, toen Audax een overeenkomst sloot met Shared Stories Group om Bruna over te nemen. Bruna bleef onder zijn eigen naam opereren, maar de combinatie met de bestaande ketens The Read Shop, Marskramer en AKO zou schaalvoordelen en efficiëntere logistiek opleveren. In deze fusie werden inkoopkracht, logistieke voordelen en talent gecombineerd; ceo Casper de Nooijer sprak destijds over een omzet van circa €350 miljoen voor het gecombineerde bedrijf. De Autoriteit Consument & Markt concludeerde in januari 2020 dat de overname de concurrentie niet in gevaar bracht en telde bij Audax toen ruim 300 locaties (Read Shop, AKO, etc.) en bij Bruna ongeveer 275 winkels.
Schulden en reorganisatie
Ondanks de schaalvoordelen bleef Audax in zwaar weer. Door digitalisering daalde de verkoop van boeken en tijdschriften, terwijl de coronacrisis in 2020 en 2021 tot langdurige winkelsluitingen leidde. Audax leed sinds 2020 onafgebroken verlies; in 2024 bedroeg het verlies €11 miljoen bij een omzet van €196 miljoen. Tijdens de pandemie bouwde het bedrijf bovendien een schuld op van ruim €32 miljoen aan de Belastingdienst en €11 miljoen aan het UWV. Overeenkomsten met de belastingdienst en het UWV in de zomer en het najaar van 2025 maakten gedeeltelijke kwijtschelding mogelijk. Audax betaalt daarbij €6,7 miljoen aan de fiscus en €1,7 miljoen aan het UWV; de rest van de schuld wordt kwijtgescholden.
Het concern voerde daarnaast ingrijpende reorganisaties door om de kosten te drukken. De logistieke activiteiten werden stapsgewijs uitbesteed: na de verkoop van het fijnmazige distributienetwerk aan ID Freight in juni 2022 verhuisde Audax in augustus 2024 ook de logistieke operatie van tijdschriften en boeken naar contractlogistiekbedrijf ID Logistics. De boekendistributie werd tegelijk overgeheveld naar CB. Ceo Hans Willem Cortenraad erkende dat het opheffen van Audax Logistiek banen kostte, maar noemde de outsourcing noodzakelijk voor een gezonde toekomst.
De deal met Lector Capital
De verkoop aan Lector Capital vormt het sluitstuk van deze herstructurering. Lector Capital werd begin januari 2026 opgericht en heeft (bewust) een laag profiel; het is een investeringsconsortium zonder publieke website dat zich richt op retail, distributie en publishing in de Benelux. In het persbericht omschrijft Audax de nieuwe eigenaar als een partner met “toekomstbestendige groei, innovatie en ondernemerschap” als kernwaarden. Namens Lector Capital treedt Paul Sies (een manager uit de luchtvaart- en reissector) toe tot het bestuur als Chief Restructuring Officer. Zijn opdracht is om de aangescherpte strategie uit te voeren en in nauwe samenwerking met het bestaande management Audax naar een volgende fase te begeleiden.
Ceo Cortenraad verklaarde dat met de overname “een onzekere periode van meer dan drie jaar wordt afgesloten” en dat regelingen met de Belastingdienst en het UWV voorwaardelijk waren om te kunnen verkopen. Volgens Cortenraad biedt Lector Capital “rust en ruimte om weer vooruit te kijken”. Paul Sies benadrukte op zijn beurt dat Audax sterke merken, een rijke geschiedenis en betrokken medewerkers bezit. Hij zei dat Lector Capital uitgewerkte plannen heeft waarbij vernieuwing, digitalisering en kruisbestuiving met andere onderdelen van de groep centraal staan. Hiermee wil de nieuwe eigenaar de verschillende bedrijfsonderdelen nieuw leven inblazen en Audax nog relevanter maken voor consumenten.
Impact op winkels en franchisenemers
Audax is een franchisegedreven organisatie: het merendeel van de ruim 470 winkels bestaat uit franchisenemers. Met de overname blijft de structuur intact; er zijn geen aanwijzingen voor gedwongen sluitingen. Analisten verwachten echter dat The Read Shop geleidelijk zal opgaan in het sterkere merk Bruna, zoals al werd geopperd bij de fusie in 2019. Al eerder werd bekend dat het zustermerk AKO wordt uitgefaseerd; verschillende AKO‑winkels op stations worden tot Bruna omgebouwd. Daarnaast kregen franchisenemers te maken met veranderingen in logistiek en assortiment. Door de samenwerking met ID Logistics en CB moeten winkels hun orders via nieuwe systemen plaatsen; het kostte banen in het oude distributiecentrum maar zorgde voor efficiëntere bevoorrading.
De franchisenemers profiteren ook van de vernieuwde strategie. Door schaalgrootte en gezamenlijke inkoop blijft de margedruk beperkt.
Vooruitblik
Met de financiële druk verlicht en een nieuwe eigenaar aan het roer kan Audax zich richten op groei. Lector Capital wil investeren in digitalisering en innovatie, bijvoorbeeld door een solide e‑commerceplatform te bouwen en data‑gestuurde klantenbinding te ontwikkelen. In de persaankondiging werd ook een nieuw reismerk genoemd dat op termijn aan Audax zal worden gekoppeld. Die uitbreiding naar de reisbranche sluit aan bij de ervaring van Paul Sies in de luchtvaartsector en kan leiden tot nieuwe diensten zoals reisboekingspunten in winkels of joint ventures met reisorganisaties.
De nieuwe strategie bouwt voort op het erfgoed van de familie De Leeuw. De betrokkenheid, het langetermijndenken en het ondernemerschap van de familie hebben Audax gevormd. Lector Capital zegt dit fundament te respecteren en te willen gebruiken om de verschillende onderdelen van Audax te versterken. Of de synergie tussen boeken, tijdschriften, logistiek en toekomstige reisactiviteiten daadwerkelijk tot groei leidt, zal de komende jaren moeten blijken. De overname betekent in ieder geval het einde van een schuldenhoofdstuk en het begin van een nieuwe bladzijde voor Bruna, ReadShop en de andere Audax‑onderdelen.
Tijdlijn van belangrijke gebeurtenissen
|
Jaar |
Gebeurtenis |
Kernpunten |
|---|---|---|
|
2019 |
Overeenkomst Audax – Shared Stories Group |
Audax kondigt overname van Bruna aan; combinatie met Read Shop en AKO moet schaalvoordelen en een omzet van circa €350 mln opleveren. |
|
2020 |
Goedkeuring door ACM |
De Autoriteit Consument & Markt oordeelt dat er na de fusie voldoende concurrentie overblijft; Audax heeft ~300 winkels, Bruna ~275. |
|
2020-2024 |
Pandemiejaren en digitalisering |
Forse omzetdaling, langdurige winkelsluitingen en oplopende schulden; Audax lijdt jaarlijks verlies en sluit AKO-winkels. |
|
2022 |
Uitbesteding logistiek |
Audax verkoopt het fijnmazige distributienetwerk aan ID Freight en kondigt outsourcing van logistieke activiteiten aan. |
|
2024 |
Verplaatsing distributie |
De logistieke operatie voor tijdschriften en boeken verhuist naar ID Logistics en CB; opheffing Audax Logistiek kost banen. |
|
2025 |
Schuldregelingen |
Audax treft regelingen met de Belastingdienst en het UWV; er wordt €1,7 mln aan het UWV en €6,7 mln aan de fiscus betaald, de rest (meer dan €40 mln) wordt kwijtgescholden. |
|
Jan 2026 |
Overname door Lector Capital |
Lector Capital neemt Audax over, completeert de herstructurering en kondigt investeringen in innovatie, digitalisering en een toekomstig reismerk aan:contentReference[oaicite:38]{index=38}. |