| |
| |
| Flaneren door de zuidelijkste winkelstad
van Nederland |
| Franchise in... Maastricht |
| Franchise+ gaat
op pad in een stad en laat franchisenemers aan het woord. Over hun winkel, hun
formule en over hun stad. Door verschillende ondernemers uit verschillende branches
naar hun visie te vragen, ontstaat een momentopname van zaken doen in een specifieke
stad. Ons team verbleef een dag in het centrum van Maastricht. Op zoek naar het
geheim van de beste winkelstad van Nederland. |
| |
| |
Door Maastricht loop je niet. Je flaneert
door de zuidelijkste stad van Nederland. Niet voor niets wordt Maastricht gezien
als een beetje buitenland in Nederland.
Maastricht werd uitgeroepen tot de beste stad van Nederland, de beste winkelstad
van Nederland met de beste burgemeester (Gerd Leers) van Nederland en de beste
universiteit van Nederland. De superlatieven hebben ook een nadeel. Het winkelcentrum
is relatief klein en het aantal bezoekers bedraagt ongeveer 200.000 per week.
Voor een middelgrote stad met ruim 122.000 inwoners is dat behoorlijk. De winkelhuren
zijn navenant. Er is bijna geen enkele winkelstraat in Nederland met een hogere
huurprijs dan de Grote Staat in Maastricht.
Onroerend goed
Huurprijzen beginnen bij zo’n 300 euro per vierkante meter per jaar maar
lopen als snel op naar 1.000 euro voor een A1-lokatie met uitschieters ver daarboven. “Maastricht
kent heel weinig leegstand”, stelt makelaar John Kirkels van makelaardij
Ruijters vast. “Ik denk niet dat die prijzen zullen dalen.” Ook makelaar
Franken van het gelijknamige makelaarskantoor vindt de prijzen hoog. “Het
is soms schrijnend hoog. Dat komt ook doordat veel panden in bezit zijn van beleggers.
Die willen rendement zien.”
Volgend jaar wordt het winkelcentrum uitgebreid met 40.000 vierkante meter winkeloppervlakte.
Tussen Markt en Vrijthof komt een nieuw Entre Deux met een vloeroppervlakte van
12.000 vierkante meter. Tussen de Markt en de Maas wordt Mosea Forum gebouwd:
een gebouw met 16.500 vierkante meter kantoorruimte, 18.000 vierkante meter winkeloppervlakte
en een ondergrondse parkeergarage voor 1.150 auto’s. Gelet op de belangstelling
voor de nieuwe projecten zullen de huurprijzen niet echt dalen, verwachten de
makelaars.
Bert Jongen |
| |
McDonald’s
Die aanpassing aan de welstandsnorm was ook een belangrijk discussiepunt rondom
de komst van McDonald’s naar Maastricht. De Amerikaanse fastfoodketen wilde
zich op haar gebruikelijke manier presenteren. Maar daar stak het stadsbestuur
een stokje voor. McDonald’s moest zich aanpassen aan Maastricht. Anders
bleven de stadspoorten dicht voor het concern.
Franchisenemer Cor Jongen, zelf geboren en getogen Maastrichtenaar, kon begrip
opbrengen voor zijn stad. En dus paste McDonald’s zich aan. Inmiddels heeft
het Maastrichtse centrum drie vestigingen van de fastfoodketen: in het stadsdeel
Wyck bij het NS-station, op de Markt en op het Vrijthof. |
| |
Kentucky Fried Chicken
De aanpak van Cor Jongen was een inspiratiebron voor Frank Benders. Hij kwam
- net als Cor Jongen - uit de bankwereld. Maar het ondernemersbloed in hem bleef
stromen. “Ik heb mij toen georiënteerd op verschillende franchiseformules”,
vertelt de ondernemer op het terras van zijn Kentucky Fried Chicken-vestiging
op de Markt. “Ik was al ver met een andere formule, heb daar zelfs trainingen
gelopen. Maar het voelde niet lekker op de een of andere manier. Toen ik hoorde
dat deze vestiging vrij kwam, ben ik samen met mijn zakenpartner Roy van de Geer
gaan praten. Dat was een wereld van verschil. Het klikte gewoon. In januari hebben
we de zaak overgenomen.” KFC Maastricht bestaat ruim 26 jaar en was indertijd
de tweede franchisevestiging in Nederland. “Op zich liep het goed. Maar
na 26 jaar sluipt ook de routine erin. Dat is onvermijdelijk. Wij hebben er een
nieuwe impuls aan gegeven, ook fors ingezet met reclame. Ik ben optimistisch
over de toekomst. Er komt volgend jaar hier vlakbij het nieuwe winkelcentrum
Mosae Forum. We hebben een uitstekend product, er wordt aan innovatie gedaan.
Kijk maar naar de Twister. Een prima product voor de jeugd.
Stiekem zitten we al na te denken over meerdere vestigingen in Limburg. En wat
dacht je van Luik? Weliswaar in België maar van hieruit toch vlakbij. Belgen
zijn gék op kipproducten. Daar liggen kansen. Maar eerst maar eens zien
dat we onze investering in Maastricht waarmaken.” |
| |
Gauchos
Bij Gauchos op het Vrijthof wordt druk gewerkt aan de voorbereidingen van de
dag. Dit jaar ging de eigen vestiging over op naam van franchisenemer Paula van
de Put-van Komen. Het heeft veel weg van een Amerikaans succesverhaal: van afwashulp
tot miljonair. Dat laatste is niet het geval, maar het eerste wel.
Paula van de Put-van Komen: “Ik heb altijd in de horeca gewerkt. Vanwege
mijn twee kinderen ben ik er een tijdje uit geweest. Vier jaar geleden wilde
ik de draad weer oppakken. Ik kon toen hier aan de slag als afwashulp, poetshulp
en dat soort klussen. Je moet niet kieskeurig zijn, ik vond het prima.” In
vier jaar tijd ontwikkelde zij zich tot bedrijfsleider van het restaurant. “Franchisenemer
worden was een logische verdere stap”, vertelt ze nuchter. “Het was
ook een natuurlijke overgang. Al het personeel is mee overgegaan. Ik heb niet
echt gedacht: ik ben nu plotseling ondernemer. Natuurlijk zijn de huurprijzen
hoog maar het is op te brengen. We hebben een fantastische locatie. Het publiek
is gemixed. Veel vaste klanten, maar ook veel toeristen. Zeker nu in de zomermaanden.
Zelfs toeristen die ieder jaar weer terugkomen. Mensen zijn trouw. Dat geldt
ook voor het personeel. Ik werk veel met studenten. Die komen als eerstejaars
binnen en gaan pas aan het einde van hun studie weg.
Typisch Maastrichts? Op donderdagavond is hier koopavond. Dan komen veel Walen
uit België inkopen en dat eindigt steevast hier met spareribs. Dat is inmiddels
traditie: donderdag is hier spareribsdag”, besluit ze glimlachend. |
| |
Yves Rocher
Nancy Mulder (24) is nog geen maand franchisenemer bij Yves Rocher in de Muntstraat.
Van huis uit is ze secretaresse en kapster. Maar het verkopen trok haar. Haar
zusje is franchisenemer van Yves Rocher in Sittard. Op die manier kwam ze in
contact met de keten. “Het was eerst een franchisevestiging, toen een eigen
vestiging en nu dus weer een franchisezaak”, vertelt de jonge ondernemer. “Ik
heb eerst een half jaar meegewerkt in de zaak om te kijken of het liep. Toen
dat het geval was, heb ik de stap naar het ondernemerschap gezet. Ik vind het
wel een uitdaging om er iets van te maken. Het publiek is gemêleerd: Maastrichtenaren,
Belgen, Duitsers maar ook toeristen uit de rest van Nederland.” Net als
haar zus woont ze nog thuis bij haar ouders. En is Yves Rocher ook vaker het
gesprek van de dag in huize Mulder. “Wij wisselen ideeën en ervaringen
uit. Je leert van elkaar.” |
| |
Jamin
Even verderop op de hoek van de Grote en Kleine Staat bevindt zich de snoepwinkel
van Jamin. Al sinds mensenheugenis, in ieder geval sinds 1937. Maar de historie
gaat nog verder terug naar het begin van de twintigste eeuw, zij het een deur
verderop. “Dit is een strategische plek. Ik ga hier niet zo gauw weg”,
stelt franchisenemer Ger Tielemans. Met 61 vierkante meter is de winkeloppervlakte
niet echt ruim bemeten. “Ik heb zowat iedere architect over de vloer gehad
om te beklijken of het iets ruimer kan. Het antwoord is telkens: helaas. Verhuizen
is geen optie. Dus moeten we het hiermee maar doen”, vertelt de voormalige
Albert Heijn-medewerker opgewekt. Jamin is door een diep dal gegaan. “Maar
sinds de verzelfstandiging van Albert Heijn zitten we weer in de lift. Het huidige
management is goed bezig. Natuurlijk is er nog veel te verbeteren. Stilstand
is achteruitgang. Ik vind bijvoorbeeld dat als Mars een nieuw product lanceert,
wij dat als primeur zouden moeten hebben. Dat is nog niet het geval. Ik vind
ondernemen iedere dag topsport bedrijven. Maar wél leuk. Toen ik twee
jaar geleden de zaak overnam kreeg ik het advies: koek verkoopt hier niet. Dat
is een kwestie van aanpak. Ik ben er trots op dat de Maastrichtse oma’s
weer iedere vrijdag hier een pak lange vingers kopen en een pak speculaas. Wij
zijn terug van weggeweest. De omzet is inmiddels verdubbeld ten opzichte van
twee jaar geleden. Als franchisenemer is het jouw geld waar het om draait. Dan
loop je toch een stapje harder dan wanneer je filiaalhouder bent van een eigen
vestiging. Dat is nou eenmaal zo. Maastrichtenaren kopen weer bij Jamin. Maastricht
heeft altijd wat te bieden, zomer, winter, er is altijd wat te doen. Dat spreekt
mij enorm aan.” |
| |
Australian Home Made
In het voetgangersgebied, maar net buiten het drukke winkelgebeuren, werkt Maurice
L’Espoir samen met zijn vriendin Daniëlle Marx als franchisenemer
van de ijs- en bonbonformule Australian Home Made. “Als ik zie wat de huren
een paar straten verderop zijn, ben ik blij dat we hier zitten. Hier is het nog
op te brengen.” Hij kende Australian Home Made omdat hij vroeger als student
boven de vestiging in Den Bosch woonde. “Het ondernemerschap trok me. Maar
ik wil alleen iets verkopen waar ik honderd procent achter sta. Dat geldt voor
de producten van Australian Home Made. Vers, zonder conserveringsstoffen, een
goed product voor een prima prijs.” Na hun vakantie reden ze door naar
Maastricht om een broodje te eten met daarna een ijsje. “Bij de deur hing
een bordje: franchisenemer gevraagd. Dat leek ons wel wat. Maar we wisten niet
dat het om deze vestiging ging.” Een half jaar later - december 2001 -
kon hij de zaak overnemen. “Geen dag spijt gehad. De formule is goed, er
wordt goed geluisterd naar de ervaringen van de franchisenemer. Tweederde van
de omzet is ijs. Maar in de wintermaanden bieden we ook Luikse wafels aan en
ook het koffieconcept loopt goed.” |
| |
Oil & Vinegar
en Rituals
John Bosch heeft als franchisenemer historisch besef. Eeuwenlang werd Maastricht
geregeerd door twee heren: de Hertog van Brabant en de Prins-bisschop van Luik.
Maastricht ging allerminst gebukt onder die tweeherigheid. Dat geldt ook voor
John Bosch want hij is franchisenemer van Oil & Vinegar en van het er naastgelegen
Rituals.
“Ik ben bijna vijf jaar geleden begonnen als derde franchisevestiging van
Oil & Vinegar. Voordien had ik een hotel in Schin op Geul. Dat had in naar
verloop van tijd wel gezien. Je staat er alleen voor. Je bent voor ieder schroefje
verantwoordelijk. Ik moest toen terugdenken aan mijn economieleraar. Die hield
ons voor dat franchising het Ei van Columbus was: je blijft zelfstandig ondernemer,
maar je bent van een hoop sores af. Hij had gelijk.”
Met 54 vierkante meter is Oil & Vinegar klein, eigenlijk te klein. John Bosch
lacht: “Dat klopt helemaal. Dit succes hadden we niet voorzien toen we
begonnen. Wij zijn de best lopende Oil & Vinegar-vestiging. Natuurlijk is
het wel eens lastig als ik sta te verkopen en de hele winkel kan meeluisteren.
En op zaterdagmiddag zal er heus wel eens een potentiële klant niet binnenlopen
omdat het te druk is. Aan de andere kant heeft een drukke winkel ook zijn charme.” Een
jaar geleden kwam Rituals erbij: “De beide panden liggen naast elkaar.
Maar voor het overige is het strikt gescheiden. Het is een leuke formule. En
het heeft voordelen: bij het aanbieden van kerstpakketten kan ik nu twee soorten
producten aanbieden. Die twee herigheid bevalt mij prima. Het draait toch om
een stuk ondernemerschap, om passie. Als je een eigenwijze ondernemer bent, moet
je geen franchisenemer worden. Het is als met elke relatie: je moet geven en
nemen.” |
| |
Bakker Bart
Bakker Bart heeft twee vestigingen in Maastricht: in de Wycker Brugstraat en
in de Maastrichter Brugstraat. De vestiging in de Maastrichter Brugstraat
wordt sinds begin dit jaar gerund door John Sondag en zijn vriendin Peggy
Weerts. John weet waaraan hij begon. Hij nam namelijk de zaak van zijn
ouders over. "Die hebben twintig jaar hard gewerkt en wilden het rustiger
aan
doen. Toen zijn wij erin gestapt", vertelt Peggy Weerts. Zij gaf haar job
als verpleegster op en runt de winkel, John runt de bakkerij. "Je merkt
dat de
mensen gemiddeld minder besteden sinds de introductie van de euro. Daarbij
komt dat Maastricht minder bezoekers trekt met al die verbouwingen in het
centrum. Dat is niet bevorderlijk voor de omzet. Alhoewel: twee jaar
geleden was de straat enkele maanden opgebroken vanwege nieuwe bestrating.
De omzet is nog nooit zo goed geweest als juist toen. Het voordeel van dit concept
is dat een gewone bakker één keer per dag bakt. Op = op. Wij bakken
soms 4 tot 5 keer per dag. Klanten waarderen dat en weten ons te vinden. De overname
verliep op rolletjes. De begeleiding en
ondersteuning vanuit het hoofdkantoor was perfect. Je wordt ook niet zomaar
uitgeroepen tot beste franchiseformule van het jaar. Daar zijn we trots op.
De huren in Maastricht zijn hoog, maar daar tegenover staat dat er erg veel passanten
lopen die makkelijk een brood of een belegd broodje kopen. Vanwege de relatief
lage besteding is de drempel lager dan bijvoorbeeld bij het kopen van een maatpak.
Daar zou ik liever niet van afhankelijk zijn. Wij zitten hier goed. Ik wil nooit
weg uit Maastricht." |
| |
Simon Lévelt
Franchisenemer Henk Platte van Simon Lévelt heeft net een ingrijpende
verbouwing achter de rug. Het pand aan de Wycker Brugstraat met een donkerbruin
interieur werd omgedoopt in een open winkel met eigentijds design.
Vier jaar geleden verruilde de franchiseondernemer van branche. Hij werkte voorheen
bij Dixons in Roermond. “Ik had het gehad met elektronica in het algemeen
en het soort klanten waar je mee te maken kreeg. Agressief, onprettig. Als je
een maand de elektronica niet op de voet volgt, lig je meteen hopeloos achter.
Ik voelde me niet meer thuis in die wereld. Dit is heel anders: de klanten zijn
heel anders, nemen de tijd voor een gesprek. Wij hebben een ruim assortiment
eerlijke producten. Wij besteden aandacht aan mens en milieu op de plantages.
Dat vind ik heel belangrijk. De belangstelling voor verschillende thee- en koffieproducten
groeit. Ik denk dat de helft van onze klanten uit de regio komt. De andere helft
komt van heinde en verre. Onze klanten komen ook uit Duitsland of Luxemburg.
Dat internationale spreekt mij aan. Ik voel mij helemaal op mijn plek in Maastricht.” |