Vorig jaar won Oil & Vinegar in ons land de Retail Jaarprijs. Die prijs sterkte de gedachte van de oprichter van Oil & Vinegar om de formule op buitenlandse beurzen te presenteren. Eind vorig jaar was Oil & Vinegar vertegenwoordigd op de internationaal gerenommeerde retailbeurs MAPIC in Cannes en in april was John Blogg met zijn Oil & Vinegar op de internationale franchisebeurs in het Londense Wembley.
De internationale belangstelling voor de formule is groot, constateert John Blogg. “Het is één van de weinige retailformules in de franchisewereld die niet op de horeca of de mode geconcentreerd is. Het concept van een culinaire geschenkenwinkel waar je niet alleen leuke cadeautjes kunt kopen, maar ook kunt proeven, slaat aan.”

Masterfranchise
De internationale belangstelling voor Oil & Vinegar heeft ertoe geleid dat er op het hoofdkantoor in het Brabantse Oosterhout de afgelopen maanden hard werk gewerkt is aan een plan van aanpak om de internationale uitbreiding vorm te geven. John Blogg daarover: “Wij hebben de omvang en de middelen niet om meteen in heel Europa aan de slag te gaan. Als uitgangspunt hebben we voorlopig een gebied gekozen dat je in één dag rijden kunt bereiken. Globaal gezien is dat noordwest Europa met aan de ene kant de lijn Frankfurt/Parijs en aan de andere kant Kopenhagen/Glasgow. Er is bijvoorbeeld ook belangstelling in Griekenland, maar onze prioriteiten liggen op dit moment ergens anders.”
Oil & Vinegar werkt met masterfranchisers die het concept in de verschillende landen introduceren met ondersteuning vanuit het hoofdkantoor in Oosterhout. “Wij hebben gekozen voor een Europese, regionale aanpak. Je ziet dat grenzen steeds meer vervagen en er sprake is van een regionale aanpak over de landsgrenzen heen. Het Duitse Noord-Rijn Westfalen kun je makkelijk bedienen vanuit Nederland. Ik ben sneller van hieruit in Keulen dan in Groningen of Maastricht. In België sluit Vlaanderen weer eerder aan bij Nederland dan bij Wallonië. En Wallonië heeft weer veel raakvlakken met Noord-Frankrijk. Vandaar dat wij kiezen voor regionale masterfranchisers waarbij de landsgrenzen van ondergeschikt belang zijn. Een tweede belangrijke overweging is de schaalgrootte. We willen graag samenwerken met regionale masterfranchisers die qua omzet allemaal ongeveer even sterk zijn. In de praktijk betekent het dat wij in Groot-Brittannië in gesprek zijn met vier verschillende masterfranchiseorganisaties. Zou je in Groot-Brittannië alles bij één masterfranchiser onderbrengen, dan wordt die erg dominant in het geheel. Dat willen we niet.”

In Groot-Brittannië wordt de eerste Oil & Vinegar-vestiging deze zomer geopend in het winkelcentrum Buchanan Galleries in Glasgow. In het najaar volgt een tweede vestiging in Edinburgh en daarna in de regio Noord-Engeland. Een andere masterfranchiser werkt aan plannen om een reeks franchisevestigingen op te zetten in zuidoost Engeland. Verder werkt Blogg eraan om in Londen een pilotstore te openen die vooralsnog vanuit Nederland wordt opgezet. “Ons concept slaat in Nederland erg goed aan,” aldus de directeur. “Maar buitenlanders vragen zich af of het in hun land ook zo werkt. Wij zijn overtuigd van de internationale mogelijkheden van onze formule. Zien is geloven, dus willen we met de opening van pilotwinkels in het buitenland laten zien dat de formule echt internationaal is.”

Oil & Vinegar zal bij de buitenlandse masterfranchisers wel aandeelhouder worden, maar wil absoluut geen meerderheid verwerven. Opnieuw John Blogg: “Wij willen graag participeren om daarmee te onderstrepen dat wij in ons concept geloven. Dat is ook een signaal naar buitenlandse financiers. Maar we willen een minderheidsbelang, omdat je anders mogelijk een 'pettenprobleem' krijgt. Vanuit ons hoofdkantoor in Nederland zien we erop toe dat de formule goed wordt toegepast, terwijl je in de rol als belangrijkste aandeelhouder jezelf als het ware controleert. Dat lijkt mij niet verstandig. De managementverantwoordelijkheid moet liggen waar hij thuishoort: bij de masterfranchiser in die specifieke regio.”

Uniformiteit
Oil & Vinegar zal het Nederlandse concept ook in de buitenlandse vestigingen doorvoeren. John Blogg: “Dat is een succesformule gebleken. Het moet in principe voor de consument niet uitmaken of hij iets koopt bij Oil & Vinegar in Glasgow of bij Oil & Vinegar in Maastricht bijvoorbeeld. Natuurlijk zijn er lokale verschillen. Het kan zo zijn dat je in Schotland een regionale mosterdsoort verkoopt en in de andere landen niet. Die verschillen heb je nu ook binnen de Nederlandse vestigingen. In Maastricht worden bijvoorbeeld meer truffels verkocht dan bijvoorbeeld in Zwolle. Het assortiment op dat gebied is in Maastricht dan ook ruimer dan in Zwolle.”
De winkels worden centraal bevoorraad vanuit Oosterhout. Eén keer per week worden de bestellingen doorgegeven en worden de winkels van nieuwe voorraad voorzien. Met uitzondering van lokale producten, waaronder kookboeken. Die worden vanuit de eigen regio aangevoerd.

De ondersteuning gebeurt eveneens vanuit het hoofdkantoor in Oosterhout. Daar werken nu acht medewerkers. De verwachting is dat dit aantal over anderhalf jaar verdubbeld zal zijn. “Wij gaan werken met landenmanagers die de taal spreken en de cultuur kennen. Hun standplaats wordt Oosterhout. Eens per maand gaan ze naar hun regio toe om te kijken en te praten. Omgekeerd zullen de masterfranchisers eens per maand hier naar toe komen. Op die manier heb je iedere twee weken persoonlijk contact met elkaar,” legt John Blogg uit.
Reclame-uitingen worden ook vanuit Nederland ontwikkeld en daarna vertaald naar een concept dat past bij de specifieke buitenlandse regio. Er zal wel sprake zijn van prijsverschillen. John Blogg daarover: “Dat is niet te voorkomen. In de eerste plaats hebben we te maken met verschillende BTW-tarieven in de verschillende landen. Bovendien zijn er variaties in levensstandaard en prijsverschillen op het gebied van onroerend goed. De huurprijzen in Glasgow liggen bijvoorbeeld beduidend hoger dan hier. Daar staat tegenover dat daar gemiddeld 18 miljoen bezoekers per jaar hun inkopen doen. In Nederland bedraagt de gemiddelde kassaomzet tussen de 13-14 euro per klant. In Schotland gaan we uit van ongeveer 16-17 euro per klant.

Opleidingen
In Oosterhout wordt ook een opleidingscentrum gevestigd waar medewerkers uit het buitenland trainingen kunnen volgen. Dat vindt Blogg heel belangrijk: “Het wordt een soort ‘Oil & Vinegar Academy’. Voor onze formule is het heel belangrijk hoe je iets verkoopt, niet wat je verkoopt. De producten die wij verkopen zijn ook bij andere winkels te koop. Onze meerwaarde is dat je als klant in de winkel kunt ruiken en proeven. Het is een arbeidsintensief concept. Dat moet je onder de knie krijgen. Vandaar dat wij in ons hoofdkantoor een winkel hebben gebouwd waar mensen praktijktrainingen kunnen volgen.”

Nederland
Volgens de directeur gaat de internationale expansie niet ten koste van de Nederlandse organisatie. Op dit moment zijn er in ons land 22 Oil & Vinegar-vestigingen. John Blogg: “Eind dit jaar verwacht ik dat we dertig franchisenemers hebben in Nederland. Dat is bijna een landelijke dekking. Wij zijn dan alleen nog niet in Friesland en Flevoland vertegenwoordigd. Nederland is ons thuisland, dat zullen we niet veronachtzamen. Samen met mijn zakenpartner Femke Stevens is de taakverdeling binnen de directie nader verdeeld. Zij zal zich met name bezighouden met inkoop, assortiment en logistieke zaken. Ik zal me meer concentreren op conceptontwikkeling, financieel management, PR en reclame. Daarnaast is het zo dat we de komende tijd ons personeelsbestand fors gaan uitbreiden. Wij willen wel groeien, maar het moet te behappen blijven. De buitenlandse expansie gaat dan ook niet ten koste van de Nederlandse markt.”

“Zowel Femke als ik staan gemiddeld nog 2 tot 3 dagen per maand met de gele schort voor in de winkel om te verkopen. Dat vinden we heel belangrijk om de directe binding met de klant te behouden. Wij willen aan den lijve ervaren wat er leeft bij mensen, nieuwe ideeën opdoen en kijken waar mogelijke verbeteringen kunnen worden doorgevoerd.”

Bert Jongen