Frans van Dessel voelt zich na zijn nieuwe start al goed thuis bij Wave International, met de formules Cosmo Hairstyling en Team Kapsalon. Dat is ook niet zo verwonderlijk, want hij heeft als franchisenemer, met twee zaken in Voorburg en Rijswijk, mede aan de wieg gestaan van de franchisebelangenvereniging binnen Cosmo.
"Het was een strijd voordat we dat voor elkaar hadden," herinnert hij zich, "maar het is altijd met wederzijds respect gegaan." Het bestuur van de belangenvereniging heeft op zijn beurt weer zitting in de franchiseraad. Organisatorisch gezien zijn de zaakjes goed voor elkaar, vindt Van Dessel, die dat trouwens ook verneemt uit de mond van onpartijdige deskundigen op franchisegebied. "Ik heb onder meer een cursus voor formule-coach bij de Franchise Universiteit Nederland gedaan. Frank Marsman, cursusleider, zei toen dat Cosmo als franchiseformule zo goed in elkaar zat dat het bijna maniakaal was. Natuurlijk overdreef hij, maar er zit wel een kern van waarheid in. Dat heb ik gemerkt toen ik de organisatie vergeleek met wat ik van anderen hoorde tijdens mijn voorbereidingen voor mijn nieuwe functie. Cosmo stáát in de markt en heeft vele jaren ervaring als het om franchising gaat."

Expansieplannen
Inmiddels telt Cosmo Hairstyling een zeventigtal vestigingen, Team Kapsalon ongeveer vijftig (in Nederland zijn dit jaar ruim 13.000 kapsalons geregistreerd). Belangrijkste verschil tussen de twee: Cosmo-zaken zijn groter (vanaf 200 m2), luxer ingericht en opereren als een A-merk op A1-locaties in vrijwel het gehele land. Of, zoals Van Dessel het uitdrukt: "Cosmo, daar zit alles op en aan met een uitgebreid dienstenpakket." Daarnaast is Cosmo 100 procent franchise. Team opereert lokaler, met kleinere en eenvoudigere zaken die in een aantal gevallen niet worden gefranchised. Beide formules hebben expansieplannen. Cosmo zal naar verwachting kunnen doorgroeien naar zo'n honderd vestigingen, Team moet nog kunnen verdrievoudigen gezien het meer kleinschalige en lokale karakter ervan. Voorzichtig wordt ook naar mogelijkheden in onder andere Duitsland gekeken.
Belangrijkste probleem vandaag de dag is de 'bemensing' van nieuwe zaken. "We nemen wel bestaande zaken over, maar meestal gaat het toch om nieuwe vestigingen. Locaties zijn er nog wel, goede mensen echter moet je met een vergrootglas zoeken. We proberen zoveel mogelijk de interne doorstroming te bevorderen, zodat goede medewerkers in staat worden gesteld op termijn hun eigen zaak te runnen. Niet alle ondernemers zijn daar even blij mee, want dan verdwijnt het kader uit hun kapsalons. Anderzijds zien ze ook wel in dat groei goed is voor de totale organisatie en dat zij hiervan mee kunnen profiteren."

Wat is Cosmo volgens Van Dessel?
"Een merk, vergelijkbaar met Albert Heijn of McDonald's. Je weet wat je als klant kunt verwachten als je een Cosmo-vestiging binnenstapt. We zijn helder en duidelijk, ook wat prijzen betreft, zodat je nooit voor verrassingen komt te staan. Het is een klantvriendelijk concept met een helder profiel, niet trendy maar wel trendvolgend en mikkend op een breed publiek tussen de 25 en 55+. Het assortiment is breed, de kwaliteitsnormen hoog. Wave International is dan ook een ISO 9002-gecertificeerde onderneming. Onze voornaamste kracht is de duidelijkheid die we uitstralen. Concurrentie hebben we natuurlijk, maar dan vooral van degenen die eveneens conceptmatig werken. Ik denk aan bijv. Hairmaxx, Haarmode 2000 en Kinky, hoewel de laatste groep winkels zich richt op een jeugdig publiek en snel en trendy is. Van het grijze of zwarte circuit hebben wij en andere formules en concepten eigenlijk geen last, want de zaken die hierin opereren kunnen hun niveau nooit lang handhaven. In dat gebied is het een komen en gaan van namen en zaken. Nogmaals: degenen die hapsnap werken en geen duidelijk omlijnde identiteit en filosofie hebben, lijden nadrukkelijk wél onder deze categorie."
Cosmo doet veel om de klanten vast te houden en om telkens weer nieuwe klanten te winnen. Vorig jaar werd bijvoorbeeld de Cosmo Personal Care Card ontwikkeld, waarmee klanten voor een vast bedrag per jaar hun haar kunnen laten wassen, knippen en finishen. De actie is een groot succes, stelt Frans van Dessel. "Voor klanten is het prettig dat ze precies weten wat ze kwijt zijn en dat ze, binnen de voorwaarden, onbeperkt gebruik kunnen maken van de diensten van de Cosmo-kapper. Omgekeerd is het voor de franchisenemers interessant omdat ze een gedeelte vaste omzet hebben." Naast de card worden vanuit de moederorganisatie vele acties ontwikkeld, gekoppeld aan feestdagen of andere speciale momenten in het jaar. De acties worden ondersteund met uitgebreide campagnes, allemaal in de bekende zwart-wit Cosmo-huisstijl.

Voluit met het vak bezig zijn
We keren terug naar de start van Frans van Dessel als zelfstandig ondernemer. Hij zit sinds zijn vijftiende in het kappersvak, begonnen in Rotterdam. Toen hij twintig was kocht hij in de havenstad zijn eerste zaak en een jaar later zijn tweede. De buurt waarin hij zat 'werd minder' en zijn oog viel op een kapperszaak in de Herenstraat in Voorburg, hartje centrum. Begin jaren tachtig zei zijn broer, die accountant is, dat hij moest stoppen met feesten en geld moest gaan verdienen.
"Ik was veel op stap om beurzen en shows te bezoeken. Mijn 'fout' was dat ik te veel van het ambacht hield. Ik knipte het liefst zelf, hoewel ik, zeker toen de zaken zich uitbreidden, meer achter de schermen had moeten managen. Mijn voornemen was om eigen filialen te gaan ontwikkelen. Mijn broer adviseerde mij ervan af te zien; hij vond het beter dat ik me bij een organisatie zou aansluiten om zo verder te groeien. Toen ben ik terechtgekomen bij All-in, dat later, door een samenwerkingsverband, in Cosmo Hairstyling is opgegaan. Het klopte allemaal daar, van A tot Z. Daarop heb ik de knoop doorgehakt en ben gaan franchisen. Het was net alsof je een maatpak aantrekt, zo voelde ik dat tenminste. Zij namen de dingen op zich waar ik niet goed in was of geen zin in had, ik kon weer lekker voluit met het vak bezig zijn. Collega's verklaarden me voor gek: ik zou alles uit handen geven aan een derde en zelf niets meer te vertellen hebben. En waar bleef mijn identiteit? Mijn naam verdween toch van de gevel? Hun argumentatie klopte niet, want neem van mij aan dat op veel kapperswinkels net zo goed de naam van de bank kan staan die het geheel financiert. Kortom, ik heb geen moment spijt gehad van de stap om me aan te sluiten bij Cosmo. Ook niet vanwege de verdiensten, want mijn rendement verbeterde aanzienlijk. Van ondernemers die meteen al als franchisenemer begonnen zijn, hoor je nog wel eens: zou het tóch niet beter zijn om alles zelf te doen? Ik heb beide situaties meegemaakt en ik kan met mijn hand op mijn hart beweren: nee."

Vanaf 1 juli jongstleden is Frans van Dessel regiomanager bij Cosmo Hairstyling geworden. Had hij genoeg van het ondernemerschap?
"Ik zat al jaren in het vak en wilde wel weer eens iets anders. Eerlijk gezegd was ik een beetje opgebrand, vooral door wat ik zojuist vertelde: ik kon het dagelijkse werk in de zaak zo moeilijk loslaten, terwijl ik dat wel had moeten doen. De beslissing om mijn winkels te verkopen, had ik al genomen voordat er iets anders in beeld kwam. De zaak in Rijswijk is op 1 juni dit jaar overgenomen door iemand die al bij me werkte, een maand later heb ik de vestiging in Voorburg van de hand gedaan. Enkele maanden daarvoor, in maart, ben ik benaderd door de directie van Wave International voor mijn huidige baan. Daar was ik wel door vereerd, moet ik bekennen. De tijd tussen toen en nu heb ik benut om vanuit een ander perspectief te leren denken. Niet dat je als franchisenemer en -gever nu zo ver uit elkaar staat, maar ik had inmiddels een jaar of dertien aan de andere kant gestaan en dat schud je niet zomaar af. Als je dan achter de schermen kunt kijken, zie je hoever de organisatie al is. In feite stapte ik in een gespreid bedje, er is zo ongelooflijk veel ervaring opgebouwd."
Overigens wordt er in de haarverzorgingsbranche weinig aan franchising gedaan. De belangrijke spelers, buiten het handjevol franchiseorganisaties, hebben veelal filialen in een bepaalde regio en daarmee een bepaald marktaandeel.

"Een van mijn taken als regiomanager is om ondernemers te laten zien hoe ze meer rendement uit hun zaak kunnen halen. Natuurlijk ben ik er ook voor de kleinere, dagelijkse problemen maar ik streef er naar om op den duur bij wijze van spreken overbodig te worden. Laat mij dan maar de man op de achtergrond zijn die, samen met anderen, ervoor zorgt dat de franchisenemers hun handen vrij hebben om datgene te doen waar ze goed in zijn," aldus Frans van Dessel tot besluit.

Reinold Vugs